Internationale kijk op de ouderengeneeskunde

20 aios ouderengeneeskunde waren aanwezig op het 14e congres van de European Geriatric Medicine Society (EuGMS) in Berlijn. Zij konden erbij zijn via VASON, gefinancierd door de SBOH. Ook Nederlandse opleidingsdirecteuren, meerdere specialisten ouderengeneeskunde en promovendi bezochten het congres. Daarmee was ons land en vak goed vertegenwoordigd. De aios ouderengeneeskunde verzorgden vier posterpresentaties: 1. Een studie naar functionele uitkomsten na geriatrische revalidatie na heupfracturen. 2. Het effect van point-of-care CRP-tests bij verpleeghuisbewoners met luchtweginfecties. 3. De resultaten van een systematische review naar doelen van advance care planning (ACP). 4. De opzet van haar RCT naar het wel of niet voorschrijven van antibiotica bij verpleeghuisbewoners met klachten passend bij een urineweginfectie. In het novembernummer van het Tijdschrift voor Ouderengeneeskunde verscheen een uitgebreider artikel over de Nederlandse deelname aan het congres.meer...
Hugo Borst ouderengeneeskunde

Zoektocht naar specialisten ouderengeneeskunde met Hugo Borst en Carin Gaemers

Hoe zorgen we voor voldoende specialisten ouderengeneeskunde om de zorg voor kwetsbare ouderen te waarborgen? De ambassadeurs van de campagne ouderengeneeskunde.NU brainstormden met niemand minder dan Carin Gaemers en Hugo Borst over dit probleem. Aios ouderengeneeskunde Febe Verelst, Olav Schuth, Elon Kolkman en specialist ouderengeneeskunde Margot Verkuylen spraken als ambassadeurs van de campagne ouderengeneeskunde.NU met beide bekende Nederlanders over hoe we genoeg gekwalificeerd personeel kunnen aantrekken voor de ouderenzorg. De brainstormsessie vond plaats in verpleeghuis De Hofstee, het verpleeghuis waar de moeder van Hugo Borst werd verzorgd. In 2017 werd Carin Gaemers uitgeroepen tot de meest invloedrijke vrouw van 2017. Hugo Borst schreef columns en een boek over zijn moeder die in het verpleeghuis woonde. Interesse in het specialisme ouderengeneeskunde? Loop een dagje mee met een van de ambassadeurs of kom naar een informatiebijeenkomst.meer...
ouderengeneeskunde

Opleiding specialist ouderengeneeskunde ook in Maastricht

Vanaf september 2019 kunnen artsen ook in Maastricht worden opgeleid tot specialist ouderengeneeskunde. Het is van groot belang dat er voldoende specialisten ouderengeneeskunde worden opgeleid om de groeiende groep ouderen zorg te kunnen geven die zij nodig hebben. Er zijn al opleidingen voor het specialisme ouderengeneeskunde in Amsterdam, Groningen, Nijmegen en Leiden. Met de komst van de opleiding in Maastricht is er nu een betere spreiding van de opleiding over het land. Eric van der Geer, voorzitter van SOON, de samenwerkende opleidingen tot specialist ouderengeneeskunde: ‘Door de dubbele vergrijzing blijft de vraag naar specialisten ouderengeneeskunde toenemen. Daarvoor is het nodig dat meer artsen deze specialisatie kiezen. Het helpt als deze opleiding ook in het zuiden van het land kan worden gevolgd.’ De vraag naar specialisten ouderengeneeskunde neemt toe doordat het aantal ouderen groeit. Ouderen blijven steeds langer thuis wonen en hebben daar de zorg nodig die specialisten ouderengeneeskunde kunnen bieden. Specialisten ouderengeneeskunde leveren met name zorg aan kwetsbare ouderen met dementie of complexe chronische aandoeningen, maar soms ook aan jongere patiënten. Het maakt niet uit waar de patiënt verblijft; de specialist ouderengeneeskunde levert zorg binnen en buiten het verpleeghuis. Specialisten ouderengeneeskunde zijn meestal in loondienst van een verpleeghuis, maar werken ook steeds vaker als zelfstandige in de wijk. Voorzitter Eric van der Geer: ‘Omdat het aantal gegadigden voor de opleiding tot specialist ouderengeneeskunde achterblijft bij de groeiende vraag naar dit specialisme, hebben de opleidingsinstituten vorig jaar de website www.ouderengeneeskunde.nu gelanceerd, met informatie over het vak. We hopen dat meer artsen kiezen voor de specialisatie ouderengeneeskunde zodat kwetsbare ouderen de zorg kunnen krijgen die zij nodig hebben. Eén ding is zeker, er is voldoende werk voor specialisten ouderengeneeskunde.’ Het Radboudumc en de Universiteit Maastricht gaan samen de opleiding tot specialist ouderengeneeskunde in Maastricht aanbieden. Er zijn in Nederland drie opleidingsinstituten voor specialist ouderengeneeskunde: GERION (VUmc Amsterdam en UMCG Groningen), VOSON (Radboudumc Nijmegen en Universiteit Maastricht) en het Specialisme Ouderengeneeskunde Opleiding Leiden (SOOL) van het LUMC. Deze drie opleidingsinstituten werken samen in de stichting SOON.meer...

Ik Zorg. Ook door specialisten ouderengeneeskunde!

Op 1 november werd de campagne ‘Ik Zorg’ gelanceerd. Het doel van de campagne is meer mensen enthousiast maken en houden voor werk in de sector Zorg & Welzijn. Dit is een samenwerking van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en branche-, beroeps-, werknemers- en werkgeversorganisaties in de sector Zorg & Welzijn. Op de website Ontdekdezorg.nl zijn verhalen te lezen van allerlei medewerkers binnen de zorg voor ouderen, mensen met een verstandelijke beperking en mensen met psychiatrische problemen. Hier vind je ook meer informatie over het werkveld, de bijbehorende opleidingen en actuele vacatures. Ook specialisten ouderengeneeskunde werden uitgenodigd om op de foto te gaan en om hun verhaal te vertellen onder het motto Ik Zorg. Natascha vertelt over haar werk als specialist ouderengeneeskunde en dat voor haar de kwaliteit van leven voorop staat. Joost vertelt hoe hij vanuit de randstad naar Drenthe is verhuisd en daar extra uitdagingen in zijn werk als specialist ouderengeneeskunde heeft gevonden. René vertelt hoe het werk als specialist ouderengeneeskunde voor hem een goede balans tussen werk en privé heeft opgeleverd. Op alle social media delen ook anderen hun passie voor werken in de zorg. Kijk eens op Twitter bij #IkZorg. En deel ook jouw verhaal!   meer...
ik zorg

Ik Zorg. Ook aios ouderengeneeskunde doen mee!

Op 1 november werd de campagne ‘Ik Zorg’ gelanceerd. Het doel van de campagne is meer mensen enthousiast maken en houden voor werk in de sector Zorg & Welzijn. Dit is een samenwerking van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en branche-, beroeps-, werknemers- en werkgeversorganisaties in de sector Zorg & Welzijn. Op de website Ontdekdezorg.nl zijn verhalen te lezen van allerlei medewerkers binnen de zorg voor ouderen, mensen met een verstandelijke beperking en mensen met psychiatrische problemen. Hier vind je ook meer informatie over het werkveld, de bijbehorende opleidingen en actuele vacatures. Eerder berichtten we al over de specialisten ouderengeneeskunde die mee hebben gedaan aan deze campagne. Maar ook artsen die in opleiding zijn tot specialist ouderengeneeskunde werden uitgenodigd om op de foto te gaan en om hun verhaal te vertellen onder het motto Ik Zorg. Margriet vertelt hoe ze haar handen, oren en ogen gebruikt om een diagnose te stellen. Doede vindt het belangrijk om de mensen tot steun te zijn, ook als hij op medisch vlak niets meer voor ze kan betekenen. Op alle social media delen ook anderen hun passie voor werken in de zorg. Kijk eens op Twitter bij #IkZorg. En deel ook jouw verhaal! meer...

Inspirerende bijeenkomst ouderengeneeskunde in zorghotel

Meer dan 40 geneeskundestudenten en basisartsen kwamen 9 oktober naar het nieuwe zorghotel van AxionContinu voor een informatiebijeenkomst over het specialisme ouderengeneeskunde. Een groep specialisten ouderengeneeskunde en aios vertelden over het complexe, dynamische en multidisciplinaire specialisme ouderengeneeskunde. Het programma was een mix van presentaties, persoonlijke ervaringen en speeddatesessies met een aantal specialisten ouderengeneeskunde. Sommige deelnemers waren geneeskundestudent en wilden na een leuk coschap ouderengeneeskunde, meer informatie over het vak te weten komen. Andere deelnemers waren al afgestudeerd en werkten als basisarts. Zij zochten juist een antwoord op hun specifieke vragen en over de sollicitatieprocedure voor een opleidingsplaats tot specialist ouderengeneeskunde. Aios ouderengeneeskunde Evelien van Riet trapte de avond af met een persoonlijk verhaal over waarom zij koos voor het specialisme ouderengeneeskunde. De door de wol geverfde specialist ouderengeneeskunde Jan Lavrijsen gaf een kijkje in de keuken van het dagelijks werk van een specialist ouderengeneeskunde. Samengevat kun je zeggen: een specialist ouderengeneeskunde is de arts die werkt met ouderen en soms ook jongeren, die werkt als generalist en specialist en die revalidatie, psychogeriatrische zorg en palliatieve zorg biedt. Het is een veelzijdig vak, met vele uitdagingen. Na de presentaties volgden speeddates. Deze speeddates gingen over onderwerpen als psychogeriatrie, geriatrische revalidatie, palliatieve zorg, wetenschap, promotieonderzoek, ervaringen van een basisarts, solliciteren naar een opleidingsplaats tot specialist ouderengeneeskunde en natuurlijk ook een rondleiding door het gloednieuwe zorghotel. Onder het genot van lekkere hapjes en drankjes werd er nog lang nagepraat. Het was een geslaagde bijeenkomst met veel geïnteresseerde en enthousiaste potentiële aios. Wil je ook een bijeenkomst bijwonen? Of een dagje meelopen met een specialist ouderengeneeskunde (in opleiding)? Of direct solliciteren naar een opleidingsplaats tot specialist ouderengeneeskunde? Klik dan op de betreffende knop rechts van dit bericht, op deze webpagina.  meer...

Specialisten ouderengeneeskunde in landelijke campagne

Vier specialisten ouderengeneeskunde (in opleiding) treden op in de arbeidsmarktcampagne ‘Ik Zorg’! In deze landelijke publiekscampagne vertellen mensen uit zorg en welzijn wat ze doen, waar ze trots op zijn en wat ze willen dat anderen weten over werken in zorg en welzijn. Met deze campagne hopen de zorg- en welzijnssector en het ministerie van VWS meer mensen warm te maken voor werken in de zorg. De verhalen en foto’s van werkenden in de zorg- en welzijnssector zijn deze zomer opgehaald tijdens een uitgebreide rondgang door Nederland. In het najaar gaat de campagne van start. De vier specialisten ouderengeneeskunde (in opleiding) en andere zorgprofessionals kom je dan mogelijk tegen op internet, op de radio, op tv of in bushokjes.meer...

Extra zak geld voor de ‘seniorenarts’ in de buurt

Naar aanleiding van de presentatie van de Miljoenennota afgelopen september verscheen er in meerdere media het bericht: 'Extra zak geld voor de seniorenarts in de buurt'. Wie is die 'seniorenarts'? En wat betekent dit nu? Seniorenarts = specialist ouderengeneeskunde Met 'seniorenarts' wordt de specialist ouderengeneeskunde bedoeld. De specialist ouderengeneeskunde is de expert op het gebied van mensen die ouder zijn en de medische zorg die zij nodig hebben. Hij weet veel over de meest voorkomende aandoeningen bij de oudere patiënt en tot welke beperkingen deze kunnen leiden. Ook de huisarts weet hier veel over. Maar de groep ouderen thuis wordt groter en de medische problemen worden ingewikkelder. Dus de huisarts wil ook graag samenwerken met de specialist ouderengeneeskunde om zo samen de medische zorg voor deze ouderen zo goed mogelijk vorm te geven. In de buurt? Met 'in de buurt' wordt bedoeld dat de ouderen thuis of in hun eigen woonomgeving worden geholpen. Dit is de zogenaamde 1e lijn. Ze hoeven dus niet naar een ziekenhuis op verpleeghuis. In deze 1e lijn zijn de huisartsen de behandelend artsen van alle ouderen. De specialist ouderengeneeskunde kan gevraagd worden voor één of meerdere consulten bij oudere patiënten thuis. Het is ook mogelijk om een deel van de behandeling tijdelijk over te nemen van de huisarts. Zorgminister Hugo de Jonge zegt: "De expertise van de specialist ouderengeneeskunde, die voorheen vooral in de verpleeghuiszorg aanwezig was, dient ook structureel aanwezig te zijn in de eerste lijn." De specialisten ouderengeneeskunde kunnen de huisartsen ondersteunen en hopelijk onnodige ziekenhuisopnames voorkomen. En dan de zak geld... Hugo de Jonge belooft, vanaf 2019, 6 miljoen euro extra beschikbaar te stellen per jaar om de inzet van de specialist ouderengeneeskunde te financieren. Voor de rest van 2018 wordt er extra 3 miljoen euro beschikbaar gesteld. Daarnaast wordt er aan gewerkt om vanaf 2020 de inzet van de specialist ouderengeneeskunde te kunnen vergoeden vanuit de zorgverzekering. Is dit goed nieuws voor de (toekomstige) specialisten ouderengeneeskunde? Ja! Op dit moment werken er al specialisten ouderengeneeskunde in de 1e lijn, maar de afspraken hierover verschillen per regio. Dat betekent dat niet overal de specialist ouderengeneeskunde even gemakkelijk iets kan betekenen voor de oudere patiënten in de 1e lijn. Dit gaat dus beter worden dankzij het extra geld en de aankomende vergoeding vanuit de zorgverzekering. En, last but not least, de specialist ouderengeneeskunde wordt zo ook veel beter toegankelijk voor de oudere patiënt die thuis woont. Een hele mooie ontwikkeling!meer...

Goede zorg geven in de laatste levensfase, hoe leer je dat als arts?

Vorige week publiceerde de Leyden Academy on vitality and aging het bericht dat goede stervenszorg onderbelicht is in het medisch curriculum. De huidige geneeskundestudenten leren nu onvoldoende hoe zij om moeten gaan met patiënten die niet meer beter worden en zich in de laatste levensfase bevinden. Vandaag werd dit bericht ook opgepikt door Trouw: Hoogleraar: 'Er is op de geneeskundeopleidingen te weinig aandacht voor omgaan met stervenden'. Beide berichten zijn reacties op het onderzoek wat eerder in september 2018 werd gepubliceerd: End-of-life care in the Dutch medical curricula. De onderzoekers hebben het curriculum van de 8 medische faculteiten in Nederland bestudeerd. Daarnaast bekeken zij het Raamplan Artsopleiding. De conclusie was dat de meeste aspecten van medische zorg in de laatste levensfase weinig structureel aan bod komen. Er is zeker aandacht voor meerdere aspecten van de palliatieve zorg, maar dit gebeurt versnipperd binnen het gehele curriculum. En er zijn grote verschillen tussen de verschillende faculteiten. Joris Slaets (hoogleraar ouderengeneeskunde): “Als er geen sprake meer is van genezen en behandelen, zijn er in de zorg andere vaardigheden nodig: goede gesprekken voeren, aandacht voor spirituele en psychosociale aspecten, zelfreflectie. Vaardigheden die je sowieso een betere dokter maken. Er is maatschappelijk en politiek steeds meer aandacht voor een goed slot aan het leven. Het is hoog tijd dat het levenseinde ook een prominente plek krijgt in het medisch onderwijs.” Wat moet je nu leren als (toekomstige) arts over medische zorg in de laatste levensfase? Internationaal zijn er normen opgesteld waar het onderwijs over ‘end-of-life care’ (ELC) aan moet voldoen. Er zijn 5 essentiële domeinen: Psychologische, culturele & spirituele aspecten: o.a. verdriet, rouw & rituelen rondom de dood. Communicatie & gespreksvaardigheden: o.a. luisteren naar de patiënt en de betekenis die het overlijden voor hem heeft & bespreken van (behandel)wensen in de laatste levensfase. Pathofysiologie en behandeling van symptomen: o.a. pijn, benauwdheid en angst. Juridische & ethische aspecten: o.a. starten/stoppen van behandeling & euthanasie. Reflectie op eigen ervaringen met de dood als persoon en als professional: o.a. aandacht voor de rol van de arts als persoon & de arts als medisch professional. De hoogleraar wil daarom dat ‘end-of-life care’ een concreet vak wordt op alle medische faculteiten. “Dat hoeft niet zoveel tijd te kosten. Belangrijk is dat het in de masterfase ook terugkomt in werkgroepen en bij stages. Laat studenten meelopen met iemand die stervende patiënten begeleidt.” Wat leren de aios ouderengeneeskunde over goede medische zorg in de laatste levensfase? Ambassadeur Margot Verkuylen vertelt: in de opleiding tot specialist ouderengeneeskunde wordt uitgebreid aandacht besteed aan alle aspecten van de palliatieve zorg. Zo is er een landelijke module palliatieve zorg met 8 onderwijsdagen die verplicht zijn voor alles aios. Daarnaast is de palliatieve zorg een belangrijk onderdeel van de opleidingsperiodes psychogeriatrie en somatiek. Onlangs verzorgde Margot Verkuylen (specialist ouderengeneeskunde) samen met Mariska van Veenen (rouwbegeleider) een dag voor de aios ouderengeneeskunde met het thema: praten over de dood. Mariska deelde haar ervaringen, mooi om te lezen!meer...

Reactie Verenso op troonrede: integrale aanpak arbeidsmarktproblematiek

Verenso is blij met de blijvende aandacht van de politiek voor ouderenzorg en de zes miljoen euro extra die vanaf 2019 wordt vrijgemaakt voor het werk van specialisten ouderengeneeskunde die in de eerste lijn werken. Maar naast geld, pleit Verenso ook voor voldoende zorgverleners. De personeelstekorten in de zorg lopen immers op en de werkdruk is hoog. Dit laatste komt mede doordat de complexiteit van zorgvragen toeneemt. Bovendien gaan veel specialisten ouderengeneeskunde over een aantal jaren met pensioen, terwijl de instroom in de opleiding achterblijft. Een zorgwekkend gegeven, zeker gezien het feit dat de specialist ouderengeneeskunde in toenemende mate de regie heeft als het gaat om de zorg voor kwetsbare ouderen. Dat geldt niet alleen binnen het verpleeghuis, maar ook steeds vaker daarbuiten. Om patiënten de best-passende zorg te kunnen geven, pleit Verenso voor een integrale aanpak van de arbeidsmarktproblematiek. En Verenso pleit voor meer aandacht voor het specialisme ouderengeneeskunde in de opleiding Geneeskunde. Daarom roept Verenso de politiek op om hierover gezamenlijk in gesprek te gaan zodat er ook in de toekomst voldoende mensen zijn die dagelijks met passie en inzet werken voor de kwetsbare ouderen in onze samenleving. Lees hier het persbericht van Verenso.meer...